นมแมวซ้อน

นมแมวซ้อน ชื่อวิทยาศาสตร์ Anomianthus dulcis (Dunal) J.Sinclair จัดอยู่ในวงศ์กระดังงา (ANNONACEAE)

สมุนไพรนมแมวซ้อน มีชื่อท้องถิ่นอื่น ๆ ว่า ตบหู ตีนตังน้อย (นครพนม), ตีนตั่ง (อุบลราชธานี), นมวัว เป็นต้น

ลักษณะของนมแมวซ้อน

ต้นนมแมวซ้อน จัดเป็นไม้เถาเลื้อยที่อาศัยไม้อื่นพยุงตัวขึ้นไป สามารถเลื้อยไปได้ไกลประมาณ 4-8 เมตร เปลือกเถาเรียบเป็นสีเทา ลำต้นเหนียว เนื้อไม้แข็ง มีกิ่งที่ปลายเป็นหนามแข็งอยู่ทั่วไปตามลำต้น ตามกิ่งอ่อนมีขนสีน้ำตาลขึ้นปกคลุม ขยายพันธุ์ได้ทั้งการเพาะเมล็ดและตอนกิ่ง

ใบนมแมวซ้อน

ใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับสองด้านในระนาบเดียวกัน ลักษณะของใบเป็นรูปไข่กลับแกมขอบขนาน หรือรูปหอกกลับแกมขอบขนาน ปลายใบเป็นติ่งแหลม โคนใบมนหรือเว้าเล็กน้อย ส่วนขอบใบเรียบ ส่วนที่ค่อนไปทางปลายใบจะมีขนาดกว้างกว่าส่วนที่ค่อนมาทางโคนใบ ใบมีขนาดกว้างประมาณ 5-7 เซนติเมตร และยาวประมาณ 10-15 เซนติเมตร หรือหลังใบด้านบนเกลี้ยง ส่วนท้องใบด้านล่างมีขน ก้านใบป่องเล็กน้อยและมีขนสาก ๆ ขึ้นปกคลุม ยาวได้ประมาณ 5 มิลลิเมตร ใบอ่อนมีขนนุ่มทั้งสองด้าน

ดอกนมแมวซ้อน

ออกดอกเดี่ยวหรือออกเป็นกระจุกตามซอกใบและปลายยอด ประมาณ 2-4 ดอก ก้านช่อดอกเรียว ดอกเป็นสีเหลือง สีชมพูอ่อน หรือสีเหลืองอมชมพู ดอกมีลักษณะห้อยลง กลีบดอกมี 6 กลีบ แบ่งออกเป็น 2 ชั้น ชั้นละ 3 กลีบ วางสับหว่างกัน กลีบดอกบางเป็นรูปไข่ ปลายกลีบดอกแหลม ขอบกลีบดอกบิดเป็นลอนหรือเป็นคลื่น มีขนาดกว้างประมาณ 2 เซนติเมตร และยาวประมาณ 2.5-3 เซนติเมตร มีขนนุ่มทาด้านนอก ส่วนกลีบเลี้ยงดอกเป็นสีเขียวรูปไข่ มี 3 กลีบ มีขนาดกว้างและยาวประมาณ 0.5 เซนติเมตร ด้านนอกมีขนสีน้ำตาลขึ้นหนาแน่น ออกดอกในช่วงประมาณเดือนมีนาคมถึงเดือนกรกฎาคม ดอกจะบานและโรยภายในวันเดียว มีกลิ่นหอมอมเปรี้ยว ช่วงกลางวันมีกลิ่นหอมอ่อน และจะหอมมากในช่วงเย็นจนถึงกลางคืน

ผลนมแมวซ้อน

ออกผลเป็นกลุ่ม มีผลย่อยประมาณ 8-15 ผล ผลย่อยมีลักษณะเป็นรูปกระสวยหรือรูปทรงกระบอก ผิวผลเรียบ ผลสดเป็นสีเขียว เมื่อสุกแล้วจะเปลี่ยนเป็นสีเหลืองจนถึงสีแดงเข้ม มีรสหวาน ภายในมีเมล็ดประมาณ 1-2 เมล็ด

สรรพคุณของนมแมวซ้อน

ลำต้นหรือรากนำมาต้มกับน้ำดื่มเป็นยาบำรุงน้ำนมขณะอยู่ไฟของสตรี (ลำต้น, ราก)

ประโยชน์ของนมแมวซ้อน

1.ผลสุกมีรสหวาน ใช้รับประทานได้

2.นิยมใช้ปลูกเป็นไม้ประดับทั่วไปตามรั้วหรือซุ้ม